Domuz gribi hakkında sıkça sorulan sorular-1

Pandemik H1N1 Gribi nasıl bir hastalıktır?
Yeni bir grip virüsüyle oluşan bir hastalıktır. İnsanlar bu virüsle daha önce karşılaşmadıkları için hastalığa karşı bağışık değildirler.
Belirtileri mevsimsel griple benzerdir. Bu iki grip ancak özel laboratuvar tetkikleri ile ayırt edilebilmektedir. Normal grip daha ziyade kronik hastalığı olan yaşlılarda ağır hastalık ve ölüme yol açarken, bu virüsle oluşan gripte ise hastalananların yarısı ve ölümlerin yaklaşık beşte biri çocukluk yaş grubundadır. Bununla birlikte hastalığın dünyada da, Türkiye’de de genellikle hafif ve orta şiddette geçirildiği görülmektedir.

Hastalık niçin önemlidir?
İnsanlar bu hastalığa karşı bağışık olmadıkları için hastalık hızla yayılmakta olup bütün dünyada bir salgına (pandemi) yol açmıştır.

Hastalık ne zaman sorun olmaktan çıkabilir?
Genellikle bu tür bulaşıcı hastalıklarda toplumun önemli bir bölümü hastalığa karşı bağışık hale gelince hastalığın yayılma hızında düşüş olmaktadır. Mevcut seyri ile kuzey yarımkürede 2010 yılının ilkbaharında bu noktaya gelinmesi beklenmektedir. Hastalığın ileriye taşınma riski de vardır.

Hastalığa karşı nasıl bağışık hale gelinebilir?
Hastalığı geçiren kişiler aynı virüs ile bir daha hastalanmayacak şekilde bağışık hale gelmektedirler. Aşı yaptıranların da yaklaşık %90’ı bu virüs ile hastalanmayacak şekilde bağışık duruma gelmektedirler
Ancak ortaya çıkabilen komplikasyon ve ölüm sebebiyle hastalığı geçirmek risklidir. Aşı sonrası oluşabilen yan etkilerle kıyaslandığında hastalığı geçirmek çok daha riskli olduğundan aşılanmak suretiyle bağışıklık kazanmak daha doğrudur. Aşılanan kişilerin artması ile hastalığın toplum içerisindeki yayılımı da engellenmekte ve hastalığın kontrolü de kolaylaşmaktadır.

El yıkama ve diğer koruyucu önlemler önemli midir?
El yıkama diğer birçok bulaşıcı hastalıkta olduğu gibi grip hastalığının da kendimize, çocuklarımıza ve yakınlarımıza bulaşmasını engellenmesinde önemlidir.
Hasta kişilerle yakın temastan kaçınmak, öksürük ve hapşırma esnasında tek kullanımlık mendil kullanmak ve mendil ulaşamadığımız hallerde kolumuzun içine hapşırmak hastalığın toplumda yayılmasını geciktiren diğer önemli tedbirlerdir. Bu tür kişisel korunma tedbirleri, hastalığın yayılma hızını azaltarak aşılama için zaman kazandırmaktadır.
Ancak, en etkili korunma yolunun aşılanma olduğu unutulmamalıdır.

Pandemik Grip aşısı niçin yapılıyor?
Aşı, özellikle risk gruplarında ağır hastalık belirtileri ile seyredebilen ve ölüme yol açabilen pandemik gripten korunmanın en geçerli yöntemidir.
Pandemik grip aşısı;
Gribin yayılmasını önlemek,
Pandemik gribin ağır seyretme ihtimali olan risk gruplarını hastalıktan korumak, hastalığın şiddetini ve ölümleri engellemek,
Toplumda verilmesi gereken zorunlu hizmetlerin kesintisiz sürdürülmesini sağlamak
amacıyla uygulanmaktadır.

Hastalık en çok kimleri etkilemektedir?
Ölüm oranlarının yüksek olduğu gruplar var mıdır? Kimler öncelikle aşılanmalıdır? Pandemik A(H1N1) gribi virüsü yeni bir virüstür. Bu nedenle, pek çok insanın bu gribe karşı bağışıklığı yoktur. 1957’den önce doğanların kısmen bağışıklığı bulunmaktadır.
Mevcut verilere göre; küçük çocuklar ve genç erişkinler daha çok hastalanmaktadır.
Ölümler; gebeler, bebekler, kronik hastalığı olanlar, 65 yaşından büyükler ve hastalık derecesinde aşırı kilolu olanlarda (vücut kitle indeksi >40) daha fazladır.
Sağlık çalışanları hastalandıklarında sağlık hizmetinin aksaması ve hastalığı diğer kişilere bulaştırmaları sebebiyle önemli bir risk grubudur.
Okullar da hastalığın topluma yayılmasında önemli bir role sahiptir.

Pandemik H1N1 aşısının yan etkileri nelerdir?
Bunlarla hastalığı geçirmenin riskini karşılaştırır mısınız? Grip aşıları ve diğer aşılarda olduğu gibi istenmeyen bazı yan etkiler ortaya çıkabilir. Bu yan etkiler ve görülme sıklıkları (prospektüs bilgilerine göre) şunlardır:
Sık görülen yan etkiler (1/100-1/10): Aşı uygulanan bölgede kızarıklık, şişlik, sertlik, morarma, ağrı, vücut kırıklığı, yorgunluk, baş ağrısı, terleme, titreme, eklem ağrısı, kas ağrısı. Bu yan etkiler genellikle aşıdan sonraki birkaç günde içerisinde kendiliğinden düzelir.
Yaygın olmayan yan etkiler (1/1.000-1/100): Yaygın cilt reaksiyonu (ürtiker/kurdeşen dahil).
Nadir görülen yan etkiler(1/10.000-1/1.000): Tansiyonda düşme, şok, sinirlerin geçtiği yol boyunca ağrı, pıhtılaşma hücrelerinde azalma nedeniyle kanama.
Çok nadir görülen yan etkiler (<1/10.000): Vaskülit (damar iltihabı), nörit (sinir iltihabı), ensefalomiyelit (beyin-omurilik dokusu iltihabı), Guillain-Barre Sendromu.
Ülkemizde bugüne kadar yapılan sağlık çalışanlarındaki yaygın aşılama sonrasındaki erken sonuçlara göre beklenmeyen önemli bir yan etki tespit edilmemiştir.
Aşı sonrası görülen bazı yan etkiler mevsimsel grip aşılarında görülen sıklıktadır.
Görülebilen bu yan etkilere rağmen, aşının yararı olumsuz etkileri ile kıyaslandığında çok daha yüksektir.

Dünyada kaç çeşit grip aşısı üretilmektedir?
Bunların etkinlikleri ve birbirilerine karşı üstünlükleri var mıdır? Ülkemiz için aldığımız aşılar hangi aşılardır?
Dünyada halen muhtevasına göre üç tip pandemik grip aşısı üretilmektedir:
İnaktif adjuvanlı aşı
İnaktif adjuvansız aşı
Canlı attenue (hastalık yapıcı etkisi zayıflatılmış) sprey aşı
Adjuvansız aşı yaygın olarak sadece ABD’de kullanıma sunulmuştur. ABD’de antijen miktarı daha fazla olan adjuvansız aşı ve kısıtlı miktarda burun spreyi şeklinde uygulanan canlı attenue aşı kullanılmaktadır.
ABD geçmişten beri ülkesindeki aşılarda daha çok adjuvansız üretimi tercih ettiğinden, bazı üreticileri kendi tüketimi için adjuvansız aşı üretimine yönlendirmiş ancak kendisine yetecek kadar bile adjuvansız aşı üretimi mümkün olamamıştır.
DSÖ, pandemi sırasında aşının üretimini birkaç kat arttıracağı gerekçesiyle aşı üreticilerine adjuvanlı aşı üretmelerini tavsiye etmiştir. Ayrıca ABD de adjuvanlı aşı stoğu yapmıştır.
Kanada ve tüm Avrupa ülkelerinde olduğu gibi Ülkemizde de yaygın olarak kullanılan aşı adjuvanlı aşıdır.
İngiltere, Almanya ve Ülkemizin de için de yer aldığı bazı ülkeler sadece gebeler gibi özel önemi olan küçük gruplar için adjuvansız aşı planlaması ve bağlantıları yapmışlardır.

Ülkemize gelen aşılar araştırmaları tamamlanmış ruhsatlı aşılar mıdır?
Evet, bu aşılar; EMEA (Avrupa İlaç Ajansı) ve ülkemiz ruhsatlandırma komisyonu tarafından ruhsatlandırılmış aşılardır.

Aşı uygulanacak risk gruplarını kim belirlemiştir? Ülkemizdeki kadar çok fazla kişiye aşı uygulamayı planlayan başka ülkeler var mıdır? Aşı uygulanacak öncelikli risk grupları, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), ABD Hastalık Koruma ve Kontrol Merkezi (CDC) ve Avrupa Hastalık Koruma ve Kontrol Merkezi ECDC’nin önerileri doğrultusunda, Ülkemiz Pandemi Bilim Kurulunca belirlenmiştir.
Çoğunluğu gelişmiş ülkeler olmak üzere, 18 ülke nüfuslarının tamamını aşılayacak şekilde üreticilerle aşı alım sözleşmeleri imzalamıştır.
Birçok ülke de bizim gibi risk gruplarına göre aşılama programları oluşturmuştur.

Virüs şekil değiştirirse aşılar yine de etkili olacak mıdır?
Aynı virüsteki küçük çaplı genetik değişimlerin aşı etkinliğini pek etkilememesi beklenir. Büyük değişimler veya yeni bir pandemik virüsün ortaya çıkması durumunda mevcut aşının etkinliği değişik oranlarda azalabilir veya tamamen ortadan kalkabilir.
Mart 2009 tarihinden günümüze kadar virüste aşının etkinliğini etkileyecek şekilde bir genetik değişim gözlenmemiştir.
Yapılan aşı alım anlaşmalarında, virüsün mutasyona uğrayarak değişmesi ve aşının etkisiz hale gelmesi durumunda, yeni virüse göre üretilecek aşı ile değişim yapılması maddesi yer almaktadır.

Sağlık Bakanlığı

Yorumlar

Yeni yorum gönder

Bu alanın içeriği gizli tutulacak ve açıkta gösterilmeyecektir.
  • Web sayfası ve e-posta adresleri otomatik olarak bağlantıya çevrilir.
  • Allowed HTML tags: <a> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <img> <b>
  • Satır ve paragraflar otomatik olarak bölünürler.

Biçimleme seçenekleri hakkında daha fazla bilgi

CAPTCHA
This question is for testing whether you are a human visitor and to prevent automated spam submissions.
Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.

Anket

Bilim ile ilgilenir misiniz?:

Son yorumlar